1- UN 0319 taşıyan araçlar bir konvoy oluşturmuştur. Konvoydaki araçlar arası mesafe ne kadar olmalıdır?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: D) 50 m
Açıklama: Tehlikeli Madde Taşıma Kuralları (ADR)
ADR (Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kurallarına göre, özellikle patlayıcı madde (Sınıf 1) taşıyan araçlardan oluşan bir konvoyda, araçlar arasındaki güvenlik mesafesinin en az 50 metre olması gerekmektedir. UN 0319, bu sınıflandırmaya girdiği için bu kurala tabiidir.
2- Aşağıdakilerden hangileri Sınıf 4.2 kapsamındaki tehlikeli maddelerdendir?
I) Piroforik maddelerdir
II) Kendiliğinden ısınmaya duyarlı maddelerdir
III) Doğal çevreye zararlı maddelerdir
IV) Sadece katı, alevlenir maddelerdir
V) KHDS sıcaklığı özelliğine sahip olan maddelerdir
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: B)
3- Sınırlı miktar muafiyetiyle taşınan maddelerin taşıma ünitesi ve konteynerlerinde, işaretlemeden feragat edilebilir mi?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: C) Ambalajların toplam brüt kütlesi taşıma ünitesi başına 8 tondan az ise feragat edilebilir,
Açıklama: Sınırlı Miktar Muafiyeti (ADR)
ADR (Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kurallarına göre, sınırlı miktar muafiyetiyle (Limited Quantities – LQ) taşınan tehlikeli maddelerde, eğer ambalajların toplam brüt kütlesi taşıma ünitesi başına 8 tondan az ise, taşıma ünitesi ve konteynerlerdeki işaretleme zorunluluğundan feragat edilebilir. Bu, ADR’nin işaretleme ile ilgili kısıtlamalarından biridir.
4- Bir tank konteynırın tank kimliğinde (işaretlemesinde) son yapılan muayene tarihinin yanında bir P harfi bulunmaktadır. ADR yönetmeliğine göre “p” harfinin anlamı nedir?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: A) Yapılan son muayene ADR bölüm 6.8.2.4.1 ya da 6.8.2.4.2’e göre yapıldı.
Açıklama: ADR Tank İşaretlemesi
ADR yönetmeliğine göre, bir tank konteynerin işaretlemesinde yer alan muayene tarihinin yanında bulunan **”P” harfi**, yapılan muayenenin ADR’nin 6.8.2.4.1 veya 6.8.2.4.2 bölümlerine uygun olarak gerçekleştirildiğini belirtir. Bu, tankın belirli standartlara göre test edildiğini gösteren özel bir işarettir.
5- Ambalajlanmamış (dökme) katılar ya da nesnelerin taşınmasında, turuncu plaka zorunlulukları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: B) 3.2 Tablo A Sütun (20) de tehlike tanımlama numarası belirtiliyor ise, her bir taşıma ünitesi veya dökme konteynerin yanlarına da ek olarak dolu turuncu plaka takılmalıdır,
Açıklama: ADR Turuncu Plaka Zorunluluğu
ADR (Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kuralları uyarınca, ambalajlanmamış (dökme) katı maddelerin taşınmasında, eğer ilgili maddenin Tehlike Tanımlama Numarası (HIN) ADR Tablo A’da belirtiliyorsa, taşıma ünitesinin ön ve arka tarafına doldurulmuş turuncu plakalar takılmalıdır. Eğer dökme malzeme bir konteyner içinde taşınıyorsa, ek olarak konteynerin her iki yanına da dolu turuncu plaka takılması zorunludur. Bu, taşıma sırasında maddenin kimliği ve tehlike derecesi hakkında net bilgi sağlar.
6- Bir taşıma biriminde 300 lt ambalajlanmış Sülfirik asit %51’den fazla asit içeren tehlikeli maddesi taşınacaktır. Araca bu maddeyi yükleyen personelin ve sürücünün temel eğitim alma zorunluluğu var mıdır? ve aracın sürücüsünün SRC-5 belgesi olmalı mıdır?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: C)
7- Bir ambalaj paketin üzerinde aşağıda verilen UN sertifikasyon kodu bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu ambalaj için YANLIŞTIR?
UN 51H/Z/06 01/S/1999/0/500
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: E) 06 01: üretim ay ve yılı
Açıklama: UN Sertifikasyon Kodu
UN ambalaj kodları belirli bir formatta düzenlenir. Kodun parçaları şunları ifade eder:
- **51H:** 51, esnek bir büyük ambalaj (IBC) olduğunu, H ise plastikten yapıldığını belirtir. (Doğru)
- **Z:** Ambalajın sadece III. ambalajlama grubundaki maddeler için uygun olduğunu belirtir. (Doğru)
- **06 01:** Bu kısım ambalajın maksimum brüt kütlesini, özgül ağırlığını veya test basıncını belirtir, üretim tarihini değil. (Yanlış)
- **1999:** Üretimi yapan firmanın kodu veya test merkezinin kimliğidir. (Doğru)
- **500:** Ambalajın maruz kalabileceği maksimum istifleme yükünü gösterir. (Doğru)
8- Kategori “E” tüneliyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: A) Kategori E tünelinden hiçbir madde geçemez,
Açıklama: Tehlikeli Madde Tünel Kısıtlamaları
ADR kurallarına göre tüneller, taşıma sırasında yaratabilecekleri risklere göre A’dan E’ye kadar sınıflandırılmıştır. **Kategori E** en kısıtlayıcı tüneldir, ancak hiçbir maddenin geçemeyeceği anlamına gelmez. Belirli muafiyetlere tabi olan ve tehlike oluşturmayan bazı maddelerin geçişine izin verilir. Bu istisnalar arasında belirli radyoaktif maddeler (UN 2919, 3291), biyolojik maddeler (UN 3359, 3373) ve sınırlı miktarlarda taşınan maddeler yer almaktadır. Bu nedenle, “Kategori E tünelinden hiçbir madde geçemez” ifadesi yanlıştır.
9- Paketlenmiş halde UN 1135 tehlikeli maddesini taşıyan araç hangi tünel kategorilerinden geçemez?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: D) DE
Açıklama: ADR Tünel Kısıtlamaları
ADR (Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) mevzuatına göre, tehlikeli maddeler tünel kısıtlama kodlarına göre farklı kategorilerdeki tünellerden geçiş yapabilir. UN 1135 (Yapıştırıcılar, alevlenir sıvı içeren) maddesinin tünel kısıtlama kodu genellikle “D/E” olarak belirtilir. Bu kod, bu maddenin Kategori D ve Kategori E tünellerinden geçişinin yasak olduğunu gösterir. Bu nedenle, doğru cevap D şıkkıdır.
10- Aşağıdaki sınıfların hangisinde esas ya da yan tehlike olarak patlama özelliği vardır?
I.Sınıf 1
II.Sınıf 2
III.Sınıf 4.1
IV.Sınıf 5.2
V.Sınıf 7
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: C) I, II,III ve IV
Açıklama: Patlayıcı Özellik Taşıyan Sınıflar
ADR (Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kurallarına göre, bazı tehlikeli madde sınıfları esas veya yan tehlike olarak patlama özelliği taşır:
- **Sınıf 1 (Patlayıcı Maddeler):** Bu sınıfın ana tehlikesi patlamadır.
- **Sınıf 2 (Gazlar):** Bazı yanıcı gazlar ve aerosoller, uygun koşullarda patlama riski taşır.
- **Sınıf 4.1 (Alevlenir Katılar):** Bu sınıf, katı desensitize patlayıcıları içerir.
- **Sınıf 5.2 (Organik Peroksitler):** Termal olarak kararsız olan bu maddeler, patlayıcı ayrışmaya uğrayabilirler.
- **Sınıf 7 (Radyoaktif Maddeler):** Esas tehlikesi radyasyondur ve patlama özelliği taşımaz.
