1) Aşağıdaki araçlardan hangilerinde ana şalter bulunmalıdır?
- I) FL
- II) MEMU(MPÜB)
- III) OX
- IV) EX/III
- V) AT
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: A)
2) Aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- I) UN NO 2215 iç ambalajda net 30 gram, dış ambalajda net 1000 gram olacak şekilde ambalajlanıp taşınmaktadır. Araçta 8.3.4 hükümlerine uygun portatif aydınlatma aparatının bulunması zorunlu değildir.
- II) UN NO 2719 iç ambalajda net 30 gram, dış ambalajda net 1000 gram olacak şekilde ambalajlanıp taşınmaktadır. Ambalajlar Tehlike No 5.1 ve 6.2 etiketlerini taşımalıdır.
- III) UN NO 1779 iç ambalajda net 30 ml, dış ambalajda net 500 ml olacak şekilde ambalajlanıp taşınmaktadır. Personelin tehlikeli malların taşınmasına yönelik hükümlerin genel zorunluluklarına aşina olmasına gerek yoktur.
- IV) UN NO 3450 araçtaki toplam brüt ağırlığı 5 ton olacak şekilde sınırlı miktarda ambalajda taşındığında D kodlu tünelden geçemez.
- V) UN NO 2491 5 litrelik porselen iç ambalajlarda toplam brüt kütlesi 20 kg olacak şekilde taşınmak istendiğinde dış ambalajların üzerinde yön düzeni oklarının bulunması gerekmektedir.
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: c)
3) Yanda şekli verilen etiket hangi taşıma şekillerinde kullanılır?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: e)
4) Ambalajların etiketlerinin yerleştirilmesi hakkında hangi hükümler doğrudur?
- I) Birden fazla etiketin zorunlu olduğu durumlarda birbirlerinin yanında yer almalıdır;
- II) Ambalaj etiketin yapıştırılamayacağı düzensiz bir şekle sahipse etiketlenmez; Sevkiyat belgesindeki bilgiler yeterlidir;
- III) 450 litreden fazla kapasiteye sahip OHK ve Büyük ambalajların 4 tarafı etiketlenecek;
- IV) Sınıf 1 ve 7 ‘ye ait ambalajların Tam Sevkiyat ismini gösteren işaretin yanına yapıştırılır;
- V) Ambalajın, küçük bir boyuta sahip olması durumunda, etiket ambalaj üzerinde Bir künyeye yapıştırılarak iliştirilecektir.
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: A) I, IV, V
Açıklama:
ADR (Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kurallarına göre, ambalajların etiketlenmesi ile ilgili hükümler şunlardır:
- **I. Doğru:** Birden fazla etiketin gerekli olduğu durumlarda, etiketler birbirlerinin yanında yer alacak şekilde yapıştırılmalıdır (ADR 5.2.2.1.2).
- **II. Yanlış:** Ambalajın şekli etiketlemeye uygun değilse, etiketler ambalaja bir künye (etiket) ile iliştirilir, etiketleme zorunluluğu ortadan kalkmaz (ADR 5.2.2.1.1).
- **III. Yanlış:** 450 litreden fazla kapasiteye sahip IBC (OHK) ve Büyük Ambalajların **iki karşılıklı tarafı** etiketlenecektir, dört tarafı değil (ADR 5.2.2.1.7).
- **IV. Doğru:** Sınıf 1 ve 7 maddeleri için etiketler, ambalajın uygun sevkiyat adının yer aldığı işaretin yanına yapıştırılmalıdır (ADR 5.2.2.1.2.1). Bu kural tüm sınıflar için geçerlidir.
- **V. Doğru:** Ambalajın boyutu küçükse, etiket bir künyeye yapıştırılarak ambalaja iliştirilebilir (ADR 5.2.2.1.1).
5) Sınıf 1’deki patlayıcılar ile Sınıf 5.2’deki maddelerin özelliğini taşıyan bir maddenin sınıfı aşağıdakilerden hangisi olabilir?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: B) SINIF 1
Açıklama:
ADR (Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) yönetmeliği, birden fazla tehlike özelliği taşıyan maddelerin hangi sınıfa ait olacağını belirleyen bir tehlike öncelik sırası oluşturmuştur. Bu sıraya göre, bir madde hem patlayıcı (Sınıf 1) hem de başka bir tehlike sınıfının özelliklerini taşıyorsa, öncelikli olarak **Sınıf 1**’e atanır. Sınıf 1, diğer tüm tehlike sınıflarına göre en yüksek önceliğe sahiptir.
6) Aşağıda belirtilmiş olan maddelerden hangisi bir ADR yönetmeliğine göre bir taşıma evrakında bulunması gerekir?
- I) Gerektiğinde sevkiyat adının önüne “ATIK” ifadesi eklenmelidir
- II) Taşıyıcının isim ve adres bilgileri
- III) UN numarası
- IV) SRC-5 belgesinin kimlik numarası
- V) Tehlike onay numarası
- VI) UN numarasının önüne “UN” harfleri
- VII) Tehlike etiketi model numarası
- VIII) Gerektiğinde maddenin Ambalajlama Grubu
- IX) Maddenin teknik adıyla birlikte tam sevkiyat ismi
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: C) I, III, VI, VII, VIII, IX
Açıklama:
ADR’ye (Tehlikeli Malların Karayoluyla Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) göre, bir tehlikeli madde taşıma belgesinde bulunması gereken zorunlu bilgiler şunlardır:
- **I. İfade:** Atık maddeler için sevkiyat adının önüne “ATIK” ifadesinin eklenmesi zorunludur. (ADR 5.4.1.1.3)
- **III. İfade:** Tehlikeli maddenin UN numarası belirtilmelidir. (ADR 5.4.1.1.1 (a))
- **VI. İfade:** UN numarasının önüne “UN” harfleri yazılmalıdır. (ADR 5.4.1.1.1 (a))
- **VII. İfade:** Tehlike etiketi model numarası (örneğin, Sınıf 3 için “3”) belirtilmelidir. (ADR 5.4.1.1.1 (e))
- **VIII. İfade:** Maddenin Ambalajlama Grubu, eğer varsa, belirtilmelidir. (ADR 5.4.1.1.1 (f))
- **IX. İfade:** Tehlikeli maddenin tam sevkiyat ismi, eğer gerekiyorsa teknik adıyla birlikte yazılmalıdır. (ADR 5.4.1.1.1 (b))
Diğer ifadelerde yer alan Taşıyıcının isim ve adres bilgileri (II), SRC-5 belgesinin kimlik numarası (IV) ve tehlike onay numarası (V) gibi bilgiler ADR taşıma belgesinde zorunlu olarak yer almaz.
7) Aşağıdakilerden hangileri yanlıştır?
- I) UN 1991 için T22 portatif tank talimatı kullanılabilir.
- II) UN 2038 FL tipi araçta taşınabilir.
- III) Radyoaktif madde taşınmasında Tip A en dayanıklı ambalajdır.
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: E)
8) Portatif bir tankta 332 lt UN 1219 taşınmaktadır. Aşağıdakilerden hangileri doğrudur?
- I) Taşıma için güvenlik planı oluşturulmasına gerek yoktur.
- II) Taşıma ünitesinin ADR uygunluk belgesine sahip olması gerekmektedir.
- III) Araçta yazılı talimatların bulunmasına gerek yoktur.
- IV) Bu maddenin yalnızca yetkili kurumlarca öngörülen özel koşullar altında taşınmasına izin verilebilir.
- V) Aracın sürücüsü temel eğitimi kapsayan SRC 5 sertifikasına sahip olmalıdır.
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: A) I, II VE V
Açıklama:
ADR (Tehlikeli Malların Karayoluyla Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) kurallarına göre, UN 1219 (İzopropil alkol) maddesinin portatif bir tankta taşınması için aşağıdaki şartlar geçerlidir:
- **I) İfade:** UN 1219, Sınıf 3 ve Ambalajlama Grubu II’ye aittir. Bu tür maddeler için güvenlik planı eşiği, tanklarda taşımada 3000 litredir. 332 litre bu eşiğin altında olduğu için, güvenlik planı oluşturulmasına gerek yoktur. Bu ifade **doğrudur**.
- **II) İfade:** Portatif tank taşıyan bir araç, genellikle 3 m³’ten (3000 litre) büyük kapasiteli tank konteyner taşıdığından, ADR uygunluk belgesine sahip olması gerekmektedir. Bu ifade **doğrudur**.
- **III) İfade:** Tehlikeli madde taşıyan her araçta, 1.1.3.6 muafiyet kuralları dışında, yazılı talimatların bulundurulması zorunludur. Tank taşımacılığı muafiyet kapsamına girmediği için yazılı talimatlar gereklidir. Bu ifade **yanlıştır**.
- **IV) İfade:** UN 1219, özel koşullar altında taşınması gereken istisnai maddelerden biri değildir. Standart ADR kurallarına göre taşınabilir. Bu ifade **yanlıştır**.
- **V) İfade:** Tanker veya portatif tank taşıyan bir aracın sürücüsünün, tank taşımacılığı da dahil olmak üzere ADR sertifikasına (SRC 5) sahip olması zorunludur. Bu ifade **doğrudur**.
Sonuç olarak, doğru ifadeler I, II ve V’tir.
9) Sıvı patlayıcılar içeren ambalajların kapatma tertibatı, sızıntıyı önlemek için nasıl olmalıdır?
CEVABI GÖSTER
Doğru Cevap: C) Çift Korumaya sahip olmalıdır
Açıklama:
ADR (Tehlikeli Malların Karayoluyla Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması) yönetmeliğine göre, sıvı patlayıcılar içeren ambalajların kapatma tertibatı, sızıntıyı önlemek için çift kapatma sistemine veya eşdeğer koruma sağlayan bir sisteme sahip olmalıdır. Bu gereklilik, tehlikeli maddelerin güvenli bir şekilde taşınmasını sağlamak amacıyla uygulanır.
Cevap Anahtarı
81-A 82-C 83-E 84-A 85-B 86-C 87-E 88-A 89-A 90-C
